BİLSEK’te Kültürel Hafıza Tazelendi: Maraş Türkülerinin Kodları Çözüldü
Mavi Yol Dergisi olarak geleneksel hale getirdiğimiz “Kültür Sanat Buluşmaları”nın ikincisinde, Kahramanmaraş’ın kadim seslerini bilimsel bir mercek altına aldık. 7 Şubat 2026 Cumartesi günü BİLSEK Gençlik Kulübü Derneği’nde gerçekleşen programda, akademik derinlik ile sanatın sıcaklığı aynı kürsüde buluştu.
Yayın Yönetmenimiz ve koordinatörümüz Şair-Yazar Celalettin Kurt’un sunumuyla başlayan akşamın konuğu, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Müzik Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Alper Şakalar idi. “Kahramanmaraş Türkülerinde Yerel Kodlar ve Anlam Ağları” başlıklı sunumuyla Şakalar, türkülerimizi sadece birer melodi değil, birer bilgi paketi olarak ele aldı.
Mavi Yol okurları için bu özel akşamdan süzülen ve Şakalar’ın sunumunda öne çıkan 3 önemli konuyu derledik:
1. Sosyal Ağ Analiziyle Türkülerin Şifresi Şakalar, Maraş türkülerini metin madenciliği ve “Sosyal Ağ Analizi” gibi modern yöntemlerle inceleyerek şaşırtıcı verilere ulaştı. 36 eser üzerinden yapılan analizde, türkülerin en merkezi düğümünün “Yar” kavramı olduğu (33 frekans), bu temaları birbirine bağlayan en güçlü eylemin ise “Gel” olduğu görüldü. Bu çalışma, yerel ağzımızın ve duygu dünyamızın matematiksel bir haritasını sundu.
2. Dijital Süreklilik ve Arşiv Stratejileri Türkülerimizin geleceğe aktarılması noktasında “Dijital Koruma” konusuna dikkat çeken Şakalar; format standardizasyonu, LOCKSS (Çok sayıda kopya ile veriyi güvende tutma) prensibi ve “bit çürümesine” karşı alınan teknolojik önlemleri anlattı. KSÜ öncülüğünde yürütülen derleme çalışmalarının, bu bilimsel temeller üzerine inşa edildiğini vurguladı.
3. Bilimin Sanatla İhyası Gecenin en etkileyici anları, akademik verilerin Alper Şakalar’ın o doyumsuz sesiyle icra ettiği türkülerle hayat bulmasıydı. Arş. Gör. Mehmet Karaca’nın sazıyla eşlik ettiği Kahramanmaraş türküleri yüreklere dokundu. Şair İnci Okumuş, Hanifi Yılmaz ve araştırmacı yazar Ramazan Avcı’nın şiirsel katkılarıyla zenginleşen program, sadece bir konferans değil, katılımcıların ruhuna dokunan bir iyileşme seansına dönüştü.
BİLSEK Başkanı Abdulgaffar Polat’ın teşekkür takdimi ve ardından yapılan samimi çay sohbetiyle taçlanan bu etkinlik, dergimizin kültür sanat vizyonunun en somut örneklerinden biri olarak hafızalardaki yerini aldı. Sanatın ve bilimin ışığında, yerel değerlerimizi uluslararası standartlarda korumaya ve anlatmaya devam edeceğiz.
Mavi Yol Dergisi’nin bu etkinliği, Kahramanmaraş’ın kültürel mirasını “bilimsel bir derinlikle” taçlandıran harika bir buluşma olmuş. Türkülerin sadece bir ezgi değil, şehrin genetik kodlarını taşıyan birer “bilgi paketi” olarak ele alınması, yerel kültüre vizyoner bir bakış açısı kazandırmış.
Akademik birikimi sanatın sıcaklığıyla buluşturan Celalettin Kurt ve Doç. Dr. Alper Şakalar başta olmak üzere, emeği geçen tüm ekibi kutlarım. Bu tür nitelikli programlar, şehrin kültürel hafızasını canlı tutmak adına çok kıymetli.
Mavi Yol Dergisi ve BİLSEK’in düzenlediği bu etkinlik, Kahramanmaraş’ın türkülerini sadece birer melodi değil, şehrin kültürel şifrelerini taşıyan bilimsel birer “bilgi paketi” olarak ele almasıyla akademik derinliği ve sanatın sıcaklığını mükemmel bir dengede buluşturmuş. Emeği geçenleri kutluyorum.